Главная | Регистрация | Вход | RSSПятница, 09.12.2016, 18:40

Учителя Алматы

Меню сайта
Категории раздела
Биология [28]
ИЗО [12]
Профессиональное обучение [6]
Внеклассное чтение [16]
География [22]
Духовные ценности [10]
Если хочешь быть здоров [48]
Информатика [58]
История [49]
Иностранный язык [99]
Книжная полка [49]
Компьютер-бум [10]
Казахский язык и литература [182]
Математика [85]
Мир науки [11]
Моя Родина - Казахстан [42]
Музыка [97]
Начальная школа [399]
Общество семи муз [12]
Психологический клуб [11]
Русский язык и литература [132]
Родительское собрание [11]
Творческая личность [20]
Технология [21]
Физика [20]
Химия [31]
Экологическое воспитание [13]
Самопознание [35]
Наш опрос
Считаете ли вы результаты ЕНТ справедливыми?
Всего ответов: 1522
Статистика

Онлайн всего: 4
Гостей: 4
Пользователей: 0

Каталог статей

Главная » Статьи » Мастерская учителя » Казахский язык и литература

Марат Кабанбай
№ 2, 2008 г.

Балалыќ бал дєурен мен жалынды жастыќ шаќ жыршысы Марат Ќабанбай Шыѓыс Ќазаќстан облысы Зайсан ауданында 1948-ші жылдыњ 22-ші наурызында д‰ниеге келген. 1975 жылы Ќазаќ мемлекеттік университетініњ журналистика факультетін бітірген.Ењбек жолын 1966-68ж.Зайсан аудандыќ «Достыќ» газетінде т‰зетуші,єдеби ќызметкер, бµлім мењгерушісі болып бастайды. Ењбек ете ж‰ріп «ќаламыныњ желі бар бала»- атанѓан болашаќ жазушы арман ќуып Алматы аттанады. 1975жылы Ќазаќ Мемлекеттік университетініњ журналистика факультетін бітірген. Журналистік ењбек жолын ќазаќ ќаламгерлерініњ ќара шањыраѓы болѓан «Лениншіл жас»(ќазіргі «Жас алаш»газетінде)1973-75ж.бастайды. Алѓашќы єњгімесі («Сµну»)1966ж «Ж±лдыз»журналында ,мектеп бітірген жылы-аќ жарияланѓан болатын. Шыѓармаларыныњ басым кµпшілігі балалар мен жасµспірімдерге арналѓан.Негізгі таќырыбы:заман келбеті,жастардыњ µмір тіршілігі,идеясы:адамды с‰ю. «Баќбаќ басы толѓан к‰н», «Арыстан,мен,виоленчель жєне ќасапхана» 1977, «Туѓан жердіњ тµрт мезгілі повестерімен» бала болып сµйлеп ,бала болып µмір кешіп,єр оќырманды балалыќ,жастыќ шаќ µмірініњ ќызыќты,арманшыл,ќиялшыл сєтіне жетелейді. Марат Ќабанбай: «Балалар жазушысыныњ жаман жазуѓа ќаќысы жоќ.Кіршіксіз бала кµњілі,біріншіден,тым сенгіш,екіншіден,ол тасќа басылѓан д‰ниеніњ бєрін ќара ќылды ќаќ жарѓан шындыќ деп ±ѓады-дей келіп-естеріњізде шыѓар, «Баќбаќ басы толѓан к‰нде»мінезі ала -ќ±ла,а десе кµмейінен ж‰регі кµрініп т±ратын ањќылдаќ та адал Ќоќай шал єр б±рыштан ќылт етіп,елді к‰лкіге ќарыќ ќылып ж‰реді. ¦лы Отан соѓысына ќатысќан. «Ерлігі ‰шін» медалімен наградталѓан.Ал айтќанхикаясын тыњдасањ,ќара ормандай ќалыњ фашисті жалѓыз µзі жењіп шыќќандай,не ѓаламат батырлыќ жасаѓан.Б±л кісініњ прототипі,атын айтпай-аќ ќояйын,біздіњ ауылдыњ адамы еді.Кейін ќ±лаќ салсам,ондай єзілќой,єњгімешіл аќсаќалдар єр ауыл демей: аќ ќояйын,єр ауданнан табылып ќалады екен. Сондай-аќ, «Арыстан,мен,виоленчель жєне ќасапхана»..... Университеттіњ журналистика факультетінде оќып ж‰рген кезім,бір ќысќы каникулда ет комбинатына уаќытша ж±мысќа орналастым. Сонда повесте ќасапхана эпизодында суреттелетін оќиѓаны µз кµзіммен кµруге тура келді. Ал м±ндай мал соятын шаѓын ќасапхана кезінде мен туып µскен аудан орталыѓыныњ сыртында болып еді. Осы ќасапханадаѓы кµріністі кішкене ќалада т±ратын Асан сияќты жас бала алда-жалда кµре ќалса,ќайтер едім?» деп ойладым. Повесте соѓан жауап бермек болдым-деп жазыпты бала жанды жазушы бір с±хбатында. Сол себептен де болар Марат Ќабанбайдыњ ќаламынан туѓан єр шыѓармада кейіпкердіњ мінезі, ж‰ріс-т±рысы, бастарынан кешіретін оќиѓалары балалыќ шаќта бастан µткерген мыњ сан жаѓдайларды кµз алдыња єкеледі. М.Ќабанбайдыњ жазушылыќ ерекшелігі тілініњ ш±райлылыѓында, єр сµзініњ салмаќты єрі ойлылыѓында. Еліміз Тєуелсіздік туын кµтерген кезде елі ‰шін, халќы ‰шін отты кµсемсµздермен оќырмандарын сергітіп отырды. 1991-92ж. «Парасат» журналында редактор, 1994-97ж. «Ана тілі» газетініњ бас редакторыныњ орынбасары, 1999 жылдан µмірініњ соњына дейін «Cол Дат» газетініњ бас редакторы ќызметтерін атќарѓан сєттерде аталѓан басылымдар халыќтыњ єр санын таѓатсыздана к‰тетін басылымдарѓа айналды.Себебі М.Ќабанбай жалынды, жанды сµздерді жанып отырып жаза білді. Шыѓармаларыныњ басым кµпшілігі балалар мен жасµспірімдерге арналѓан «Баќбаќ басы толѓан к‰н»(1975), «Арыстан, мен, виоленчель»(1977), «Жићанкез Тити»(1982), «Пысыќ болдым, мінеки»(1983), «Ќала мен ќыз бала»(1984) атты повестер мен єњгімелер, топтамалар «Кермек дєм»(1977), «Айшылыќ алыс жол»(1987)романдары жарыќ кµрді. Шыѓармалары орыс тілінде «Арыстан,я, виоленчель»(1980), «Вот он я-бывалый»(1986), «Горкий вкус»(1989), «Эхо»(1991) деген атпен басылып шыќты. 2003 жылы Мєскеудегі «Руская книга» баспасынан «Долгий млечный путь» романы жарыќ кµрді. М.Ќабанбай ‰лкенді-кішілі туындыларын еуропалыќ дењгейге кµтеріп, Х.К.Андерсен атындаѓы Халыќаралыќ сыйлыќтыњ лауреаты бірнеше республикалыќ сыйлыќтардыњ иегері. Жекелеген туындылары украин, молдован, латыш, неміс, µзбек тілдеріне аударылѓан. «Баќбаќ басы толѓан к‰н» повесі бойынша толыќ метражды кинофильм т‰сірілген. Биік рухты жазушы, оќырмандарын тарлан талантымен тєнті ете білген, арманы мен маќсатын ±штастырып, µмірге «Кентавр» атты романын єкелмекші болып ж‰ргенде 2000-шы жыл сєуір айыныњ 26 ж±лдызында µз романы Кентаврдыњ кейіпкері кісі киікке айналып с‰йікті оќырмандарынан бµлініп, ол д‰ниеге мєњгі аттанды. Аѓадан ќалѓан асыл сµз: -ренжісењ ренжі,біраќ кек т±тпа -Аясањ ая,біраќ кемсітпе -«Б‰йректен сираќ шыѓармаѓан» шыѓарма шыѓарма емес. -Адам ж‰з пайыз жаќсы боп тумайды.Ењ жаќсы адам-95 пайыз. Диплом алу-шарт емес.Ењ тиімдісі-µмірге бейімделу, ќабілетіње ќарай ењбек ету. Дайындаѓан М±ќанова Н.М.

Категория: Казахский язык и литература | Добавил: teacher-almaty (26.09.2008)
Просмотров: 3932 | Рейтинг: 2.5/4
Всего комментариев: 0
Добавлять комментарии могут только зарегистрированные пользователи.
[ Регистрация | Вход ]
Вход на сайт
Поиск
Друзья сайта

Академия сказочных наук

  • Театр.kz


  • Copyright "Школа" Интернет-портал "Детство-kz"© 2016
    Сайт управляется системой uCoz